

Psikolog Sevilay Bozkaya, sosyal medyanın genç kızların beden algısı, özgüveni ve ruh sağlığı üzerindeki etkilerini değerlendirdi. Bozkaya, "İdealize edilmiş güzellik standartlarına maruz kalmak, genç kızlarda anksiyete, yeme bozuklukları ve depresyona yol açabiliyor." dedi.
Günümüzde ergenlik çağındaki birçok kız çocuğu, sosyal medyanın etkisi altında kalıyor. Sosyal medyada idealize edilmiş güzellik standartlarına sürekli maruz kalmak, genç kızların özgüvenlerini olumsuz etkileyebildiği gibi kendilerini yetersiz hissetmelerine de neden oluyor. Bu yetersizlik, beden algısında bozulmalara, anksiyete, yeme bozuklukları ve depresyon gibi psikolojik sorunlara yol açabiliyor. Sosyal medyanın gençlerin ruh sağlığı üzerindeki etkilerini inceleyen Twenge ve Campbell (2018), sosyal medyada geçirilen sürenin artmasının depresyon ve anksiyete seviyelerini artırdığını tespit etti. Fardouly ve Vartanian (2015) tarafından yapılan bir çalışma, sosyal medyada güzellik standartlarına maruz kalmanın beden memnuniyetsizliği ve düşük benlik saygısıyla ilişkili olduğunu gösteriyor. Psikolog Sevilay Bozkaya, ergenlik çağındaki kız çocuklarının sosyal medyanın yarattığı güzellik algısının etkisi altında kaldığını ve bu durumun sıkça görüldüğünü belirtiyor. Bozkaya, “Sosyal medya platformlarında sıkça karşılaşılan ince, uzun boylu, kusursuz ciltli ve fit vücutlu kadın imajları, genç kızların bu standartlara ulaşma isteğini tetiklemekte ve kendilerini yetersiz hissetmelerine yol açabilmektedir” dedi.
Sosyal medyada güzellik algısının unsurları
Bozkaya, sosyal medyada genç kızları etkileyen unsurları şunları sıraladı: “Sosyal medyada karşılaşılan ince, uzun boylu, kusursuz ciltli ve yoğun makyajlı kadın imajları, genç kızların kendi vücutlarını bu standartlarla kıyaslamalarına ve yetersiz hissetmelerine neden olabilir. Instagram, Snapchat ve TikTok gibi platformlarda sunulan filtreler ve fotoğraf düzenleme araçları, gerçek dışı güzellik standartlarının normal hale gelmesine neden olarak genç kızları kendi fotoğraflarını düzenlemeye zorlayabilir. Sosyal medyada paylaşılan fotoğrafların beğenilmesi ve olumlu yorumlar alması, genç kızlar için önemli bir motivasyon kaynağıdır. Bu durum, güzellik standartlarına uyma baskısını artırabilir. Popüler influencerlar ve ünlüler, genç kızlar üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Bu kişiler genellikle mükemmel görünümleri ve lüks yaşam tarzları ile tanınır. Genç kızlar, bu influencerları rol model alarak onların kullandığı ürünleri satın almak ve yaşam tarzlarını benimsemek isteyebilirler. Sosyal medyada karşılaşılan güzellik ürünleri reklamları, genç kızlara belirli bir güzellik algısı dayatabilir. Bu reklamlar, genç kızların bu ürünleri kullanarak güzellik standartlarına ulaşabileceklerine inanmalarına neden olabilir. Genç kızlar, arkadaş çevrelerinde ve sosyal ortamlarda kabul görmek için sosyal medyada popüler olan güzellik standartlarına uyma baskısı altında kalabilir. Arkadaşlarının paylaşımlarını ve onların aldığı tepkileri gören genç kızlar, benzer şekilde dikkat çekmek, ilgi görmek ve kabul görmek isteyebilir.”
Psikolojik sorunlar ve özgüven üzerindeki etkileri
Bozkaya, sosyal medyada idealize edilmiş güzellik standartlarına sürekli maruz kalmanın genç kızların özgüvenlerini olumsuz etkileyebileceğini ve kendilerini yetersiz hissetmelerine yol açabileceğini belirtti. Bu yetersizlik hissi, beden algısında bozulmalara, anksiyete, yeme bozuklukları ve depresyon gibi psikolojik sorunlara yol açabilir. Bozkaya, “Ergenlik dönemi, bireylerin kendilerini keşfetme ve ‘Ben kimim?’ sorusunu sorma dönemidir. Sosyal medyada idealize edilmiş güzellik standartlarına ulaşma düşünceleri, genç kızların özgüvenlerini ve benlik saygılarını olumsuz etkileyebilir” dedi.
Aileler ve okullar nasıl destek olabilir?
Bozkaya, ailelerin çocuklarını sosyal medya platformlarıyla erken yaşta tanıştırmaması gerektiğini vurguladı. Genç kızların sosyal medya ile ne kadar geç tanışırlarsa o kadar olumlu olacağını belirten Bozkaya, “Aileler, gençlerin özgüvenini ve benlik saygısını destekleyen aktivitelerle teşvik etmelidir. Çocukların yeteneklerini keşfetmeleri için yönlendirmelerde bulunabilirler. Aileler, gençleri dinlemeli ve onların fikirlerine saygı duymalıdır” dedi. Sosyal medyada idealize edilmiş güzellik algısının ergenlik çağındaki kız çocukları üzerinde önemli etkileri olduğunu belirten Bozkaya, “Bu etkilerin farkında olarak, ailelerin ve eğitimcilerin gençleri bilinçlendirme ve destekleme konusunda çaba göstermeleri gerekmektedir. Yetişkin bireyler, genç kızların eleştirel düşünme becerilerini geliştirmelerine, realist yaklaşımda bulunmalarına ve sosyal medyada gördükleri içerikleri sorgulamalarına yardımcı olmalıdır” şeklinde konuştu.
Kaynakça
Fardouly, J., & Vartanian, L. R. (2015). Social Media and Body Image Concerns: Current Research and Future Directions. Current Opinion in Psychology, 5, 1-5. doi:10.1016/j.copsyc.2015.03.008
Twenge, J. M., & Campbell, W. K. (2018). Associations Between Screen Time and Lower Psychological Well-Being Among Children and Adolescents: Evidence From a Population-Based Study. Preventive Medicine Reports, 12, 271-283. doi:10.1016/j.pmedr.2018.10.003