Teknoloji Gençlerde Bağımlılığa Neden Oluyor

Bireylerin günlük yaşamları üzerinde zararlı bir etkiye sahip olan aşırı ve kontrolsüz teknoloji kullanımı olarak tanımlanabilecek dijital bağımlılık olgusu üzerine bir dizi önemli çalışma yapıldı. Moreno ve arkadaşları (2011) tarafından yürütülen bir çalışma, üniversite öğrencileri arasında sorunlu internet kullanımı ile depresyon, anksiyete ve sosyal izolasyon dahil olmak üzere ruh sağlığı endişelerinin yaygınlığı arasında anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koyuyor Benzer şekilde, Elhai ve arkadaşları (2017) tarafından yapılan bir çalışma, yüksek düzeyde akıllı telefon bağımlılığı olan bireylerin yalnızlık ve depresyon belirtileri sergilediğini göstermekte. Swar ve Hameed (2017) Hintli ergenler üzerinde bir araştırma yapmış ve internet bağımlılığı ile anksiyete, stres, depresyon ve uykusuzluk gibi psikolojik durumlar arasında önemli bir ilişki tespit etti. Buna karşılık, Özdemir ve arkadaşları (2014) tarafından yapılan bir çalışma, daha fazla psikolojik dayanıklılık sergileyen bireylerin internet bağımlılığı geliştirmeye daha az eğilimli olduğunu ortaya koyuyor. Dijital bağımlılığın ruh sağlığı üzerindeki etkisini vurgulayan uzmanlar teknoloji kullanımı konusunda daha fazla farkındalık ve kontrol çağrısında bulunuyor.

Psikolog Arzu Baygeldi dijital bağımlılığın nedenlerini tartışıyor ve psikolojik dayanıklılık ve esnekliğin bu sorunu ele almada çok önemli olduğunu öne sürüyor. Dijital bağımlılığın araştırılmasında bireysel çalışmaların değerli olduğuna inanan Baygeldi, dijital bağımlılık ile depresyon, anksiyete, yeme bozuklukları ve beden dismorfisi gibi psikopatolojiler arasındaki bağlantının altını çiziyor. Bilişsel davranışçı terapi ekolünü takip eden Baygeldi, kişinin hayatı üzerindeki özerkliğini yeniden kazanması için kontrol algısı üzerinde çalışmasının önemini vurguluyor. Bilişsel davranışçı terapi ekolünün bilimsel kanıtlara dayandığını ve bağımlılık üzerine çok sayıda çalışma yürüttüğünü de ekliyor.

Dijital bağımlılık nedenlerine değinen psikolog Arzu Baygeldi, dijital bağımlılığı etkileyen psikolojik faktörlere psikolojik sağlamlık ve esnekliği eklenebildiğini, bu faktörlere yönelik çalışmalar yaparak bu sürecin sağlıklı bir biçimde ilerletilebileceğini söylüyor. Bireysel çalışmalar yapmanın kıymetli olduğunu düşünen psikolog Baygeldi, bireyin öncelikli olarak kendi yaşamındaki kontrol algısına yönelik çalışmanın bireyi savaşmaktan çok iradesiyle birlikte çalışabilmesine olanak sağlayacağını belirterek dijital bağımlılığın psikopatolojilerle ilişkisi olabileceğine vurgu yapıyor. Özellikle depresyon, anksiyete, yeme bozuklukları ve vücut dismorfisi ile ilişkisi olduğunu, dijital bağımlılığın tek başına bir faktör olmamak ile birlikte bu psikopatolojilere etki edebileceğini belirtiyor.

Bilişsel davranışçı terapi ekolünden bir psikolog olduğunu söyleyen Baygeldi, bilişsel davranışçı terapi ekolünün bilimsel kanıt temeline dayalı bir ekol olduğunu ve bilişsel davranışçı terapi ekolüyle yapılmış araştırma sayısının oldukça fazla olduğunu da belirtiyor. Bunların yanı sıra Yeşilay’ın bir davranışı bağımlılık olarak nitelendirebilmesi için dört unsurundan bahseden Arzu Baygeldi, davranışın ilkinin insan hayatında en önemli yere sahip olması yani kendi sorumluluklarında, aile ve işi gibi çoğu durumdan daha önemli hale getirmesi, ikincisinin kontrolü kaybetmek olduğunu söylüyor. Üçüncü davranışın bütün olumsuz sonuçlarına rağmen davranışı devam ettirmek olduğunu ve dördüncü davranışın ise işlev kaybına neden olduğuna değinen psikolog Baygeldi, kişinin bu durumda sağlıklı bir şekilde yaşama devam edemeyeceğine dikkat çekiyor. Bireylerin günümüz dünyasında enformasyona çok fazla maruz kalmaları ile gelişmelerden haberdar olamama, geride kalma düşüncesi de kişileri dijital dünyaya yöneltiyor. Bunun yanı sıra sosyal medya üzerinde göz alıcı arzulanır hayatların, çağın trendine uygun bedenlerin yer aldığı bir mecrada daha kabul edilebilir olma, başkasının beğenisini ve onayını alma hali de gençleri yıpratarak öz saygılarında düşüşe sebebiyet veriyor. Dijital dünyada ortaya çıkan bir diğer problemin siber zorbalık olduğunu ve ekran ortamlarında mağduriyetlerin artacağına değinen Psikolog Baygeldi, teknoloji çağında teknolojiden uzak kalmanın pek mümkün olmayacağını, dijital bağımlılık vakalarının da buna bağlı olarak artacağını bunun için ise acil önlem alınması gerektiğine vurgu yapıyor.